Niedawno informowaliśmy o odkryciu zabytkowej płyty z pomnika 74 Górnośląskiego Pułku Piechoty z Lublińca, którą najprawdopodobniej ukryto w 1939 roku. Ujawniono ją na ścianie budynku internatu Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego w Baryczy podczas zdzierania starego tynku (TUTAJ). W czwartek to miejsce oraz znalezisko odwiedził specjalny gość - Marian Berbesz, prezes stowarzyszenia Rodzina Wojskowa 74 Górnośląskiego Pułku Piechoty z Lublińca, który przy okazji wizyty w Baryczy przybliżył nam historię formacji.

-"Pułk po wojnie polsko-bolszewickiej tułał się po Polsce, nie miał stałego miejsca pobytu. W końcu został zakwaterowany w miejscowości Biedrusko i tam na mocy rozkazu marszałka Piłsudskiego został oddelegowany do Lublińca, już po plebiscycie, po przyznaniu Lublińca Polsce, czyli powrocie Lublińca do macierzy i 26 czerwca 1922 roku pułk wmaszerował do Lublińca i stacjonował tam do roku 1939, czyli do wybuchu II wojny światowej. Dlaczego się tutaj znalazł? Żołnierz jest dobry wtedy, kiedy się szkoli. W 1926 roku żołnierze przyjechali na ćwiczenia, z tego okresu zachowało się bardzo dużo zdjęć. Tablica została wtedy przez żołnierzy w 1926 roku wykonana Podczas tego pobytu powstał pomnik i poniżej została zamontowana ta tablica. Najprawdopodobniej po kampanii 1939 roku ten pomnik został zniszczony i ktoś tę tablicę z tego pomnika wyjął i zamurował, dlatego tablica ocalała" - opowiada nam Marian Berbesz.

Prezes stowarzyszenia był pod wrażeniem tak ważnego dla historii 74 pułku piechoty odkrycia, jak sam określił - niemal niemożliwego.

-"To graniczy z cudem. Jest to ewenement na skalę światową. Nawet jakby ją odkryto gdzieś w Europie - i tak bym pojechał ją zobaczyć" - dodaje Marian Berbesz.

Jak zauważył Marian Berbesz płyta przetrwała najprawdopodobniej jedynie dlatego, że ktoś poświęcił sobie wiele trudu, by zrobić wypukłe napisy. Wklęsłe zostałyby zatarte przez upływ czasu.

-"Ta tablica powinna tu zostać. Będzie to poświęcone osobie, która ją tu schowała. To będzie taka lokalna, mała historia. W tym miejscu już leży 80 lat, to jest wasza historia, niech to w tym miejscu tu zostanie Miałbym prośbę do lokalnych władz, żeby upamiętnili przy okazji tej tablicy ks. kanonika ś.p. Andrzeja Wierzbickiego, który ten głaz odnalazł na poligonie w latach 90. podczas urlopu. Zaangażował się on w sprawę historii pułku, co roku gdy żył jeździł do Ciepielowa na obchody Bitwy Ciepielowskiej. Gdyby powstała taka tablica mówiąca o tej płycie proszę wspomnieć ks. kanonika, bo jemu akurat to się bardzo należy" - przekonuje prezes stowarzyszenia.

Marian Berbesz wyszedł także z propozycją utworzenia wystawy poświęconej 74 pułkowi piechoty, w którym odnaleziona płyta byłaby głównym eksponatem. Dokumenty przedstawiające historię oraz pamiątki dotyczące formacji na wyposażenie takiej wystawy przekazałby od siebie. Konieczne byłoby jedynie znalezienie miejsca, w którym takie przedsięwzięcie mogłoby powstać.

Gość przedstawił nam także dalsze losy pułku, którego żołnierze niegdyś szkolili się w Baryczy.

-"Pułk lubliniecki przeszedł do historii jako jedni z najdzielniejszych, ponieważ nawet Niemcy w swojej nomenklaturze wojskowej z powodu czarnego orła na patce nazywali ich pułkiem czarnych orłów. W czasie II wojny światowej powstał 74 pułk Armii Krajowej w ramach reaktywacji VII Dywizji Piechoty. Niestety nikt tradycji pułku po wojnie nie przejął. Historia pułku praktycznie kończy się 9 września 1939 roku podczas bitwy w rejonie lasu Dąbrowa koło Ciepielowa" - opowiada nam Marian Berbesz.

Na koniec spotkania prezes stowarzyszenia złożył wpis w księdze pamiątkowej SOSW Barycz, gdzie przytoczył słowa wyryte na tablicy. Zapowiedział, że już niedługo po raz kolejny odwiedzi to miejsce.