Konflikt władz gminy i powiatu o skrzyżowanie przy Kauflandzie!

Miasto i Gmina Końskie chciało starać się o dotację rządową na przebudowę skrzyżowania przy markecie Kaufland w Końskich na rondo. Wniosek nie został jednak złożony z uwagi na brak administracyjnego porozumienia z powiatem koneckim, który to dysponuje prawem do części gruntu. Obie strony nie przebierają w słowach i wydaje się, że coś co do tej pory pomiędzy powiatem koneckim, a gminą Końskie tylko iskrzyło teraz efektownie wybuchło.

::addons{"type":"youtube","url":"https://youtu.be/WeRNc30beTM"}

Skrzyżowanie ulic Mostowej, Lipowej, Wojska Polskiego i Armii Krajowej przy Kauflandzie w Końskich dostarcza w każdym tygodniu negatywnych emocji dla kierowców. Niemal nie ma dnia targowego by nie doszło tam do wypadku lub kolizji. Powiat konecki będący zarządcą tej drogi już kilkukrotnie zmieniał tam organizację ruchu, a nawet ustawiał przeszkody rodem z Grand Prix Monako w Formule 1. Działało to jednak na chwilę, a kiedy kierowcy przywykli do nowości ponownie dochodziło do zdarzeń drogowych. 

Gmina Końskie postanowiła wziąć sprawy w swoje ręce i przy udziale rządowego dofinansowania przebudować skrzyżowanie na rondo. Jednak "stop" powiedziały władze powiatu koneckiego. O co tutaj chodzi? My wysłuchaliśmy obu stron: 

Krzysztof Obratański, burmistrz Końskich: 

Proszę Państwa, tak mogłoby wyglądać skrzyżowanie ulic z Wojska Polskiego, Mostowej, Armii Krajowej i Lipowej, czyli sławetne rondo koło Kauflandu. Taką koncepcję gmina Końskie przygotowała i skonsultowała, że przebudowa ulic gminnych Wojska Polskiego i Mostowej, która będzie wymagała przebudowy jednocześnie skrzyżowania, może być przedmiotem wnioskowania.

Ponieważ co do zasady, sama przebudowa skrzyżowania jest zadaniem własnym zarządcy skrzyżowania, którym zawsze jest zarządca dróg wyższego rzędu, w tym przypadku starostwo powiatowe. Nie jest tajemnicą, że gmina Końskie od lat stara się przekonać starostwo, żeby tę przebudowę zainicjować i wykorzystać do tego środki zewnętrzne. Jak do tej pory spotykaliśmy się z odpowiedzią, że to nie jest najważniejsze zadanie i że postawienie znaków, najpierw mniejszych, potem większych, potem największych, ostatecznie postawienie tam również barier, które mogą ukierunkować, skanalizować ruch, powinno poprawić bezpieczeństwo.
Nie znam szczegółowych statystyk, natomiast wiem, że zgodnie z opinią Komendy Powiatowej Policji i zgodnie ze statystykami Komendy Wojewódzkiej Policji to jest najbardziej wypadkowe miejsce w powiecie koneckim. Szczęśliwie nie było tutaj żadnego wypadku śmiertelnego, ale nie wiem, czy należy czekać, aż się tam zdarzy, ponieważ liczba zdarzeń to są bardzo duże ilości.

Oczywiście możemy zakładać, że głównie sprawcami wypadków są ludzie, którzy mają jakieś deficyty umiejętności jeżdżenia. Możemy śmieszkować, że jak nie umieją jeździć, to nie powinni. Ale myślę, że odpowiedzialnością władzy publicznej jest spróbować rzecz zmienić tak, żeby była bezpieczniejsza. Dlatego po uzyskaniu potwierdzenia, że tak sformułowany wniosek dotyczący przebudowy ulic gminnych spełnia formalne kryteria naboru wniosków, przygotowaliśmy projekt uproszczony i zgłoszenie. Żeby można było złożyć ten wniosek do 28 sierpnia musieliśmy mieć jeden dokument kluczowy, czyli postanowienie starostwa powiatowego o braku sprzeciwu. Z postępowań administracyjnych to jest najbardziej miękki dokument, ponieważ on przerzuca tak naprawdę odpowiedzialność za przygotowanie i przeprowadzenie inwestycji na inwestora. To on bierze odpowiedzialność za to, że przygotowuje inwestycje starannie, z wiedzą na temat ustawy o ruchu drogowym, na temat prawa budowlanego i wszystkich temu towarzyszących.

Mogę powiedzieć, że starostwo powiatowe w Końskich wykonało bardzo rzetelną, urzędniczą pracę, żeby wykazać, że nie możemy tego wykonać na zgłoszenie, tylko powinniśmy ubiegać się o pozwolenie na budowę. W rezultacie nie mogliśmy złożyć tego wniosku i to rondo nie powstanie. 

"Mnie osobiście najciekawszy wydaje się jeden akapit uzasadnienia sprzeciwu wniesionego przez starostwo. Ja pozwolę sobie może przytoczyć, żeby nie uchybić treści: Fakt, że inwestor deklaruje poprawę bezpieczeństwa w obrębie dróg nie może zastępować obowiązku wykazania tego w kompletnej dokumentacji. Tym bardziej, że z załączonego z Komendy Powiatowej Policji w Końskich pisma wynika, że istniejące skrzyżowanie to jedno z najniebezpieczniejszych miejsc na naszym terenie. Z uwagi na skalę przedsięwzięcia, jego znaczenie dla bezpieczeństwa mieszkańców oraz użytkowników drogi oraz znaczne nakłady finansowe należy przeprowadzić to w formie pełnej, rozwiniętej dokumentacji."

Jeżeli powiat konecki jest świadom, że jest to bardzo niebezpieczne miejsce, jeżeli jest przekonany, że wymaga to pełnej dokumentacji i uzyskania pozwolenia na budowę, to ja mam pytanie, dlaczego mając tę świadomość zarządca tego skrzyżowania takiej dokumentacji nie przygotował? Dlaczego nie ubiegał się o pozwolenie na budowę? Dlaczego odrzucał wnioski zarówno radnych powiatowych, jak i Gminy Końskie o to, żeby to skrzyżowanie przebudować?

Rozmawiałem z panem starostą. Usłyszałem, że nie jest gotów podpisać wątpliwego dokumentu. Wątpliwego w sensie takim, że wątpliwości co do jego treści mają pracownicy Wydziału Budownictwa, ponieważ jego najważniejszym zadaniem jest dbałość o bezpieczeństwo swoje i urzędników. W związku z tym bezpieczeństwo kierowców, bezpieczeństwo naszych mieszkańców musiało zejść na dalszy plan.

Mogę więc powiedzieć, że pan starosta i jego współpracownicy okazali się być bardzo rzetelnymi urzędnikami. Mam wątpliwości, czy to samo da się powiedzieć o ich roli jako samorządowców, których misją jest jednak służenie naszym mieszkańcom. [...] W sumie w postępowaniu po zgłoszeniu dostaliśmy wykaz 35 zastrzeżeń różnej wartości. Od takiego, że mają wątpliwości pracownicy Wydziału Budownictwa, czy podpisany pod zgłoszeniem podczas mojego urlopu burmistrz Jasiński ma prawo podpisywać takie dokumenty. A jeżeli ma prawo, to czy ten dokument jest odpowiednio potwierdzony za zgodność z prawdą, z oryginałem. Po takie rzeczy jak np.
wątpliwość, czy może być objęta przebudową działka na terenie inwestycji, która nie ma w geodezyjnych zasobach oznaczenia DR. Czyli nie jest drogą. Problem w tym, że jest to akurat działka w ulicy Lipowej, czyli w drodze powiatowej, więc choćbyśmy bardzo chcieli, to nie jesteśmy w stanie tego zmienić, ale dostępne orzecznictwo wskazuje, że kluczową rolę odgrywa sposób użytkowania takiej nieruchomości, czyli coś może być oznaczone jako działka budowlana, mieszkaniowa, czy inna, ale jeżeli jest to drogą, to po prostu jest drogą. Dostaliśmy potwierdzenie w korespondencji z powiatowym zarządem dróg, że tak, to jest droga.

Ale dlatego przytoczyłem ten cytat, że zastrzeżenia wniesione należy uznać za nieistotne, ale skala przeciwieństwa jest taka, że powinna to być jednak pełna dokumentacja i pozwolenie na budowę [...]

Istnieje gminna koncepcja, która zakłada przebudowę tego skrzyżowania na klasyczne rondo. Oznaczałoby to wybudowanie jezdni dośrodkowych, które by na tym okręgu, już dzisiaj istniejącym, wymuszało intuicyjnie ruch dookrężny, dookolny, taki jak to jest na rondach, a więc pozbawiałoby kierowców wątpliwości co do tego, kto ma pierwszeństwo, w jakiej kolejności powinien wjeżdżać i zjeżdżać. Oczywiste jest, że żadna konstrukcja drogowa nie jest gwarantem ostatecznego, idealnego bezpieczeństwa, idealnego rozwiązania. I na rondach zdarzają się wypadki. Natomiast doświadczenie uczy, że akurat tam jest to najrzadsze. Czyli gdyby nam się udało doprowadzić do takiego stanu, jestem przekonany, że ilość zdar zeń na tym skrzyżowaniu by została dramatycznie zmniejszona. I to byłby taki dramat, z którego bym się akurat ucieszył.

Wojciech Owczarek, członek Zarządu Powiatu Koneckiego:  

Skrzyżowanie to położone jest częściowo na nieruchomościach, czyli działkach gminnych, jak i działkach powiatowych. Dlaczego burmistrz nie otrzymał zgody na rozbudowę tego skrzyżowania? Nie otrzymał dlatego, że biorąc pod uwagę skalę przedsięwzięcia, jego znaczenie dla bezpieczeństwa użytkowników ruchu, jak i mieszkańców, wymagane było przedłożenie kompletnej dokumentacji sporządzonej przez osoby z odpowiednimi upoważnieniami i wystąpienie o wydanie decyzji o pozwolenie na budowę.
Taki wniosek do starostwa powiatowego nie wpłynął. Wpłynęło jedynie zgłoszenie o zamiarze wykonania robót budowlanych, polegających na przebudowie istniejącego skrzyżowania. To zgłoszenie wpłynęło 18 sierpnia, zostało bez zbędnej zwłoki rozpatrywane przez Wydział Budownictwa, jednakże było ono niespójne i niekompletne.
Niekompletne to mało powiedziane. To zgłoszenie tak naprawdę nie zawierało nic, ciężko było wywnioskować z niego, o co naprawdę chodzi inwestorowi, czyli gminie. A czego brakowało? Brakowało prawie wszystkiego.
Owocem tego zgłoszenia było wydanie postanowienia, które chyba było rekordowe. Ja je mam przy sobie. Zawierało ono 10 stronic i aż 35 punktów, które wytykały braki w tym zgłoszeniu. Po uzupełnieniu, dosyć szybkim przez inwestora, czyli gminę tychże braków, zorientowaliśmy się, że chodzi nie o przebudowę tego skrzyżowania, tylko rozbudowę. A tutaj już wymagana jest decyzja o pozwoleniu na budowę, czego gmina nie zgłosiła.

[...]
Sam pomysł przebudowy tego skrzyżowania na skrzyżowanie o ruchu okrężnym, czyli rondo, uważam za słuszny. Nic nie stoi na przeszkodzie, żeby w przyszłym roku powiat konecki wystąpił do gminy o udzielenie prawa do dysponowania nieruchomościami na cele budowlane. I nic nie stoi na przeszkodzie, żebyśmy to my złożyli dokumentację, wniosek o wydanie decyzji na pozwolenie na budowę, tym razem już poprawnie.
[...]  Ja wymienię tylko kilka z takich błędów, takich krytycznych, bo nie będę mówił może o felerach czy błędach, które udało się uzupełnić i nie miały one większego wpływu na tok postępowania. Chociażby mapa załączona do projektu, którą w ogóle nie powinienem nazywać mapą. Mapa ma kilka wskaźników, które czynią ją mapą. Był to rysunek, który nie posiadał skali ani legendy, więc tak naprawdę można to nazwać humorystycznie obrazkiem. Planowana inwestycja byłaby przeprowadzona na działkach, które nie były działkami drogowymi, były to działki budowlane.
Należało wcześniej przygotować się do takiego wniosku i przekształcić działki, które mogłyby służyć inwestycjom drogowym. Są to błędy krytyczne, formalne, które nie dopuszczały pozytywnego rozpatrzenia tej sprawy. Jeżeli powiat wydałby pozytywną decyzję, rażąco naruszyłby prawo budowlane, naraziłby mieszkańców na niebezpieczeństwo, bo zauważyć należy, że tutaj przy samym środku tego skrzyżowania biegnie sieć średniego ciśnienia, gdzie zarządca tej sieci w jednym z dokumentów złożonych przez gminę zaznaczył gminę jako podmiot odpowiedzialny za przebudowę tej sieci.
Zgodnie z wcześniejszymi uzgodnieniami z zarządcą dróg, tego gmina nie przedstawiła. To są braki krytyczne, które nie tylko wpływają na postępowanie prawne, ale uważam, że mają wpływ na bezpieczeństwo mieszkańców. [...]

Powiat przychylił się wnioskowi gminy o udzielenie prawa do dysponowania nieruchomością. Uważam, że nic nie stoi na przeszkodzie, że z takim wnioskiem do gminy w przyszłym roku bądź jeszcze pod koniec tego roku wystąpi powiat. I my spróbujemy to zadanie wziąć na swoje barki, skoro gmina niestety nie potrafiła złożyć poprawnego wniosku.  [...] Gmina uwarunkowywała przekazanie tego prawa do terminu składania wniosków do Rządowego Funduszu Rozwoju Dróg. Ten termin już minął 28 sierpnia, więc tak naprawdę czas się skończył, nabór został zamknięty, więc myślę, że sprawa w tym momencie jest bezprzedmiotowa. Musimy czekać na rok kolejny. Od wielu lat ten nabór ogłaszany jest na przełomie lipca i sierpnia. Takie wnioski składa nie tylko Gmina Końskie. W powiecie koreckim jest 8 gmin. Wszystkie gminy potrafiły wcześniej przygotować się do tego. Nie mieliśmy z nikim problemu, więc myślę, że takie działania, jeżeli mówimy o skali tej inwestycji, wymagają jednak jakiejś strategii, jakiegoś planowania, niechaotycznego działania. Przypominam, że wniosek do nas wpłynął 18 sierpnia, to zgłoszenie zamiaru wykonywania robót, które było niekompletne, to jest tak naprawdę lekko mówiąc.

To kiedy mieszkańcy mogą oczekiwać już gotowego planu? Jeżeli udałoby się przygotować dokumentację projektową w przyszłym roku, myślę, że wszelkie uzgodnienia mogą potrwać kilka miesięcy. Kolejny nabór będzie na przełomie lipca i sierpnia. Trwa on zawsze przez 30 dni. Decyzje wojewody zapadają bądź pod koniec roku, bądź na początku roku. Po procedurze przetargowej myślę, że późnym latem prace związane z rozbudową tego skrzyżowania  mogłyby się rozpocząć. 

A co dalej ze skrzyżowaniem przy Kauflandzie? Zapewne w najbliższy piątek lub wtorek będziemy Państwa informować o kolejnych kolizjach w tym miejscu. A co do przebudowy lub kolejnych zmian organizacji ruchu - nam zwykłym użytkownikom dróg pozostaje czekać na decyzje i ewentualne porozumienie sterników naszych samorządów. O ile takowe jest  w ogóle jeszcze możliwe.